China in 't kort

China is een boeiend land dat zich niet zo gemakkelijk in één beschrijving laat vangen. Het land kent zeer ver teruggaande beschavingen, sterk uiteenlopende tradities en een variëteit aan landschappen en natuur. Het traditionele of 'oude' China vind je in het midden en zuidoosten van het land. Het huidige China omvat naast deze gebieden ook Taiwan, Hongkong, Macau, Tibet, Sinkiang en Binnen-Mongolië en is daarmee niet alleen een enorm groot, maar ook een kleurrijk en gevarieerd land geworden.
De rijke geschiedenis van het land, met dynastieën, burgeroorlogen en bezetting, leeft feitelijk nog steeds door. Niet alle genoemde gebieden vallen onder de Volksrepubliek China. Zo is Taiwan, dat ook wel de republiek China wordt genoemd, een voortzetting van de republiek die voor de Chinese Burgeroorlog een groot deel van het Chinese vasteland besloeg. Ook de stad Hongkong en de regio Macau hebben een dergelijke uitzonderingsstatus en worden een Speciale Administratieve Regio van de Volksrepubliek China genoemd.

Algemeen wordt aangenomen dat de naam China is afgeleid van Qin (spreek uit als Tsjin): de naam van één van de oude staten van het land. Qin lag in het westen van China en onderwierp verschillende staten waardoor ruim 200 jaar voor Christus de Qin-dynastie werd gesticht. Het is ook meteen de eerste dynastie waarin een keizer werd benoemd. 

Hoe plan ik mijn reis?

Een reis naar China moet goed voorbereid worden om er maximaal van te kunnen genieten. Het land is veel te groot en uiteenlopend om in een keer helemaal te bereizen of bekijken. Je doet er goed aan een bepaalde stad en/of regio te kiezen en daar van tevoren veel over te lezen. Lokaal zul je moeite hebben om nog veel informatie te verzamelen vanwege de gesproken en geschreven taalbarrière. Informeer je daarom ook van tevoren goed over de lokale transport- en overnachtingsmogelijkheden.
Naast het bepalen van je reisdoelen en verwachtingen zijn er verschillende praktische zaken te regelen, zoals een visum, vaccinaties en verzekering.

Voor een vakantie naar China heb je naast een geldig paspoort ook een visum nodig. Voor een aanvraag kun je niet terecht bij de Chinese ambassade, maar wel bij het Chinese Visa Application Service Center of bij de Visumdienst. Zorg voordat je een aanvraag doet voor:

  • een paspoort dat nog minimaal 7 maanden geldig is (een standaard toeristenvisum is 30 dagen geldig)
  • een (retour)ticket
  • een bewijs van minimaal één geboekte hotelovernachting
  • een globaal reisschema
  • een pasfoto

Hou bij een visumaanvraag bovendien rekening met de wetswijziging ten aanzien van reisdocumenten. Sinds juni 2012 moeten kinderen in het bezit zijn van eigen reisdocumenten, ze mogen niet langer bijgeschreven staan in het paspoort van de ouders. Als je langer dan 6 maanden in China wilt verblijven, bijvoorbeeld voor werk, stage of studie, dan gelden aanvullende eisen:

  • medische keuring met HIV-test en röntgenfoto van de borstkas
  • reden van verblijf en/of een uitnodiging.

Tot slot merken we op dat je voor een verblijf in Tibet een extra ontheffing nodig hebt. Je kunt deze particulier verzorgen, maar gezien de omstandigheden in Tibet valt het aan te raden dit via een gespecialiseerde organisatie te regelen.

Voordat je naar China vertrekt moet je voor een aantal vaccinaties zorgen. Welke dat precies zijn hangt af van de regio(s) die je wilt bezoeken. In alle gevallen worden Hepatitis A, DTP, Buiktyfus en mazelen (voor iedereen die vanaf 1965 is geboren en geen mazelen heeft doorgemaakt of niet volgens het Rijksvaccinatieprogramma is ingeënt) aanbevolen. Daarnaast komen in China malaria, tuberculose, dengue (knokkelkoorts), rabiës, bilharzia, tekenencefalitis en Japanse encefalitis voor. Overleg met een arts hoe je hiermee in jouw specifieke situatie het beste kunt omgaan.
Tegen malaria en dengue bestaan geen vaccinaties, je kunt alleen proberen muggenbeten te voorkomen door consequent een insectenspray met DEET te gebruiken. Draag bedekkende kleding en slaap bijvoorbeeld onder een klamboe.
In China komt geen gele koorts voor, maar je hebt wel een vaccinatie nodig als je het land binnenkomt vanuit een land waar het wel voorkomt.
Meer informatie over de actuele situatie in China kun je ook vinden bij het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering.

Om je in China te verzekeren tegen diefstal en/of schade is het verstandig om een reisverzekering af te sluiten.

Als je langer dan een maand naar China gaat om bijvoorbeeld te studeren, backpacken, werken of voor een stage of vrijwilligerswerk, dan biedt een standaard (doorlopende) reisverzekering vaak onvoldoende dekking. Een Globetrotter Verzekering biedt wel dekking en is speciaal ontwikkeld voor reizigers die voor een langere periode naar het buitenland gaan.

Ondertussen in China

Gezondheid

De Chinese gezondheidszorg en medische voorzieningen zijn van hoog niveau. Zeker in de grotere steden kun je met een gerust hart naar een dokter of ziekenhuis gaan. Soms krijg je zelfs de keuze tussen een westerse of traditioneel Chinese behandelmethode. Realiseer je hierbij dat de traditioneel Chinese behandelwijzen uitgaan van een volkomen ander mensbeeld waarin bijvoorbeeld sap- en energiestromen een belangrijke rol spelen. Medicatie zal eerder in de vorm van massage of kruiden worden gegeven dan in de vorm van de ons zo vertrouwde farmaceutica.
In de ziekenhuizen in de grote steden zijn overigens soms aparte afdelingen voor buitenlanders ingericht.

Als je in China een behandeling moet ondergaan is het raadzaam de arts in het kort de diagnose, behandelwijze en eventuele medicatie te laten noteren. Op die manier kun je bij terugkeer in Nederland altijd nog eens met je eigen arts overleggen en het een en ander laten opnemen in je eigen medische dossier. 

Houd er overigens rekening mee dat je rekeningen ter plekke en contant zal moeten betalen. Wees erop attent dat (ook aanvullende) ziektekostenpakketten in Nederland vaak maar 1 of 2 keer het Nederlands tarief dekken in het buitenland. Een reisverzekering die alle ziektekosten dekt wordt dan ook zeer aanbevolen.

Praktische Tips

Toiletvoorzieningen

Je doet er verstandig aan altijd eigen toiletpapier bij je te hebben; openbare toiletten voorzien hier vaak niet in. Toiletpapier wordt meestal niet doorgespoeld maar in een speciale mand gedeponeerd.
In dorpjes en verafgelegen gebieden in West-China is een openbaar toilet vaak niet veel meer dan een gat in de grond. De fecaliën worden daar meestal voor bemesting van het land gebruikt.

Luchtverontreiniging

In de grote steden moet je rekening houden met ernstige luchtverontreiniging, veroorzaakt door toenemend autoverkeer en verouderde industrie. In combinatie met de weersomstandigheden kan dat leiden tot smogvorming. Vooral mensen met ademhalingsproblemen kunnen hiervan last ondervinden. Als je bijvoorbeeld astma hebt, doe je er goed aan je vooraf goed te informeren over de lokale omstandigheden.

Drinkwater

Het drinken van kraanwater wordt sterk afgeraden. Zorg zelf voor mineraalwater, of vraag in openbare gelegenheden of hotels naar gekookt water. Pas op met het eten van rauwe groenten of fruit, aangezien die waarschijnlijk met kraanwater zijn gewassen. 

Geld

De officiële valuta van de Volksrepubliek China is de renminbi of kort RMB ("Renminbi" betekent "geld van het volk"); de munteenheid van de RMB is de yuan. De RMB is een geldig betaalmiddel op het vasteland van China, behalve in Hongkong en Macau; daar gebruiken ze naast de RMB ook de Hongkongse dollar en de Pataca.
Een creditcard is in China vrijwel onbruikbaar. Alleen grote hotels en dure restaurants in de grote steden accepteren ze. Je doet er verstandiger aan Euro's mee te nemen en deze ter plaatse te wisselen. Zorg ervoor dat je onbeschadigde Euro biljetten meeneemt; beschadigde biljetten worden vaak niet aangenomen. Pinnen is overigens in de meeste steden ook mogelijk met alle gangbare Nederlandse bankpassen.

In China komt relatief veel valsmunterij voor. Wees vooral alert bij biljetten van 50 en 100 Yuan. Twee kenmerken van 'echte' biljetten zijn:

  • de laatste druk heeft een watermerk aan de linker voorzijde. Als je het biljet tegen het licht houdt zal het watermerk duidelijk zichtbaar zijn.

  • aan de linker onderzijde van de voorkant van alle biljetten staat een hologram gedrukt dat afhankelijk van de lichtinval van kleur verandert (100 Yuan van groen naar blauw, 50 Yuan van goud naar groen).

Lokale Gebruiken

Chinezen zijn over het algemeen gevoelig voor hiërarchie en zullen in eerste instantie vrij formeel overkomen. Een eerste begroeting bestaat normaliter uit het geven van handen, maar een begroeting in Chinese stijl - waarbij beide partijen licht vooroverbuigen - wordt ook zeer op prijs gesteld.
Tutoyeren wordt als zeer onbeleefd ervaren, tenzij er in het Engels wordt gecommuniceerd (maar gelukkig kent het Engels geen onderscheid tussen u en jij). Formaliteiten en hiërarchie moeten zeker in een professionele situatie (studie- of werkgerelateerd) nauw worden genomen.

Chinezen kennen een rijke tradities van cadeautjes. Met een cadeau geef je echter ook een boodschap; verdiep je dus in de betekenis van een voorwerp. Scharen, messen, briefopeners e.d. worden gezien als teken van 'beëindiging vriendschap'; een pen daarentegen doet het altijd goed omdat het wordt gezien als een eerbetoon aan het Chinese schrift. 

Reisadvies

Het officiële reisadvies van de Rijksoverheid luidt "waakzaamheid betrachten". Dit wil zeggen dat er veiligheidsrisico's zijn, maar dat er geen concrete aanwijzingen zijn dat je daar als reiziger last van zult hebben. Wel blijft het altijd verstandig je te informeren over de lokale situatie en actualiteit. Dat doe je onder andere door het raadplegen van eerder genoemde website.
Als je van plan bent om als onderdeel van je reis Tibet of Urumqi te bezoeken dan moet je wel rekening houden met demonstraties en extra identiteits- en bagagechecks in verband met lokale onrusten.

Tip: Wil je automatisch op de hoogte worden gehouden over calamiteiten in het gebied waar je naartoe gaat en heb je bovendien nog geen reisverzekering geregeld? De Globetrotter verzekering van Allianz Global Assistance heeft een gratis service waarbij je via SMS op de hoogte wordt gebracht als er zich calamiteiten, politieke onrust of andere problemen voordoen in het gebied waar je naartoe gaat. Dit werkt vaak nog sneller dan de informatievoorziening via de tv of radio.

Steden

Beijing

Beijing kennen we in Nederland ook onder de naam Peking. Beijing is binnen China een van de 5 'Nationale Centrale Steden', wat zoveel wil zeggen dat het een stad met een aparte status en functie is. Hoewel de stad geldt als belangrijkste centrum voor bestuur, onderwijs en cultuur vormt het niet de economische hoofdstad (dat zijn Shanghai en Hong Kong).

Hong Kong

Hong Kong wordt binnen China gezien als een Speciale Administratieve Regio van de Volksrepubliek China. Het gebied bestaat uit 236 verschillende eilanden met in totaal ruim 7 miljoen inwoners.
Hong Kong kent een roerige geschiedenis. Het werd in 1821 een belangrijke Engelse doorvoerhaven en in 1842 overgedragen door de Chinezen aan de Britse Oost-Indische Compagnie. In de Tweede Wereldoorlog zagen de Britten zich gedwongen de kolonie af te staan aan de Japanners, die het op hun beurt na de oorlog weer teruggaven. In 1997 werd er een verdrag gesloten tussen China en Groot-Brittannië over de teruggave van het grondgebied aan. In 1998 werd deze teruggave een feit.

Voor meer praktische informatie over steden en andere bezienswaardigheden kunt u ook terecht op BezoekChina.